Χρηματοδοτικά εργαλεία για την καλλιέργεια αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών στην Ελλάδα

 

Μετά το Πάσχα ξεκινούν οι υποβολές στο Μέτρο 4.2 για τη στήριξη επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στη μεταποίηση/εμπορία γεωργικών προϊόντων

Οι δυνατότητες ανάπτυξης του κλάδου των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών στην Ελλάδα, τόσο στον πρωτογενή τομέα, όσο και στον τομέα της μεταποίησης, είναι μεγάλες, με την προϋπόθεση του σωστού σχεδιασμού και της έρευνας των προοπτικών του κλάδου.

Ως αρωματικά φυτά ονομάζονται αυτά από τα οποία λαμβάνονται οι αρωματικές τους ουσίες, δηλαδή τα αιθέρια έλαια, ενώ ως φαρμακευτικά φυτά ονομάζονται εκείνα που τα δραστικά συστατικά τους χρησιμοποιούνται για την πρόληψη ή τη θεραπεία ασθενειών.

Στην Ελλάδα έχουν καταγραφεί περισσότερα από 200 είδη αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών που παρουσιάζουν εμπορικό ενδιαφέρον. Τα κυριότερα καλλιεργούμενα είδη είναι ο δίκταμος, ο κρόκος, η μέντα, η ρίγανη, το τσάι του βουνού, ο μαραθόσπορος και ο γλυκάνισος.

Ο κρόκος καταλαμβάνει και την πρώτη θέση σε καλλιεργούμενη έκταση, παρουσιάζοντας μία σταθερότητα ως προς την έκταση και την παραγωγή του, σύμφωνα με στοιχεία των τελευταίων ετών, ενώ η ρίγανη παρουσιάζει αλματώδη αύξηση των αντίστοιχων στοιχείων.

Τα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά μπορεί να είναι είτε ετήσια είτε πολυετή. Στην πρώτη κατηγορία συγκαταλέγονται φυτά όπως ο βασιλικός, ο κορίανδρος, ο μάραθος και το χαμομήλι, ενώ στη δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων και η ρίγανη, η λεβάντα, το φασκόμηλο, το θυμάρι, το δενδρολίβανο και η βαλεριάνα. Η καλλιέργεια και μεταποίηση των αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών, πέραν των μεγάλων προοπτικών ανάπτυξης που παρουσιάζει στη βιομηχανία τροφίμων, στη φαρμακοβιομηχανία και στην αρωματοποιία με την παρασκευή αιθέριων ελαίων, επιδοτείται με μεγάλα ποσά ενίσχυσης από τα χρηματοδοτικά προγράμματα του υπουργείου Ανάπτυξης και του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Συγκεκριμένα, μετά το Πάσχα αναμένεται να ξεκινήσουν οι υποβολές στο Μέτρο 4.2 «Στήριξη για επενδύσεις στη μεταποίηση/εμπορία και/ή ανάπτυξη γεωργικών προϊόντων του Προγράμματος «Αγροτική Ανάπτυξη (ΠΑΑ) της Ελλάδας περιόδου 2014-2020». Το εν λόγω Μέτρο αφορά στη στήριξη των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στη μεταποίηση/εμπορία και/ή ανάπτυξη γεωργικών προϊόντων.

Πιο συγκεκριμένα, η ενίσχυση των αρωματικών φυτών για την παραγωγή αιθέριων ελαίων ενισχύεται από τη δράση 4.2.2 «Μεταποίηση, εμπορία ή και ανάπτυξη γεωργικών προϊόντων με τελικό προϊόν μη γεωργικό».

Στο πλαίσιο της εν λόγω δράσης ενισχύονται αιτήσεις στήριξης από μεταποιητικές επιχειρήσεις οι οποίες δραστηριοποιούνται στη παραγωγή μη γεωργικών προϊόντων, με αξιοποίηση πρώτης ύλης που κατατάσσεται ως γεωργικό προϊόν. Δικαιούχοι της δράσης είναι υφιστάμενες πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις ενώ οι επιλέξιμες δαπάνες είναι:

• Κατασκευή ή βελτίωση κτιριακών υποδομών.

• Διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου, προκειμένου να εξυπηρετούνται οι ανάγκες της μονάδας.

• Αγορά, μεταφορά και εγκατάσταση εξοπλισμού. Στις δαπάνες αυτές συμπεριλαμβάνεται και ο εξοπλισμός εργαστηρίων στον βαθμό που εξυπηρετεί τη λειτουργία της μονάδας, ο εξοπλισμός παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας, εξοικονόμησης ύδατος και επεξεργασίας αποβλήτων.

• Δαπάνες εξοπλισμού επιχείρησης.

• Αγορά καινούργιων οχημάτων.

• Απόκτηση πιστοποιητικών από αρμόδιους οργανισμούς (όπως ISO, HACCP κ.λπ.).

• Γενικές δαπάνες συνδεόμενες με τις εγκαταστάσεις και τον εξοπλισμό της μονάδας, όπως αμοιβές αρχιτεκτόνων, μηχανικών και συμβούλων, αμοιβές για συμβουλές σχετικά με την περιβαλλοντική και οικονομική βιωσιμότητα, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών για μελέτες σκοπιμότητας.

• Aϋλες δαπάνες όπως απόκτηση ή ανάπτυξη λογισμικού, αδειών, εμπορικών σημάτων, δημιουργία αναγνωρίσιμου σήματος (ετικέτας) του προϊόντος, έρευνα αγοράς για τη διαμόρφωση της εικόνας του προϊόντος (συσκευασία, σήμανση).

Ο προϋπολογισμός του κάθε έργου θα πρέπει να είναι από 100.000€ και άνω, με μέγιστο ποσό τα 5.000.000€. Τα ποσοστά ενίσχυσης καθορίζονται ανάλογα με την περιοχή της επένδυσης και μπορεί να φτάσουν μέχρι και 45%.

Σημαντικό στοιχείο για την υποβολή προτάσεων στο Μέτρο 4.2 είναι η δυνατότητα λήψης προκαταβολής, η οποία μπορεί να ανέλθει έως 50% της δημόσιας δαπάνης.

Οσον αφορά, τώρα, στα χρηματοδοτικά εργαλεία του υπουργείου Ανάπτυξης, τα αρωματικά φυτά, τόσο η καλλιέργειά τους όσο και η μεταποίησή τους για την παραγωγή αιθέριων ελαίων, εντάσσονται ως επιλέξιμες δραστηριότητες στον Αναπτυξιακό Νόμο, για τον οποίο αναμένεται η προκήρυξη του δεύτερου κύκλου εντός των επόμενων μηνών. Το ύψος ενίσχυσης που παρέχεται από τον Αναπτυξιακό Νόμο κυμαίνεται από 30% έως 55% στις περισσότερες περιοχές της χώρας ενώ το κατώτατο ύψος των επενδυτικών σχεδίων που δύνανται να υποβληθούν ανά κατηγορία επιχείρησης είναι:

• Για ΚΟΙΝ.Σ.ΕΠ. / Αγροτικούς Συνεταιρισμούς / Ομάδες παραγωγών: 50.000€

• Για πολύ μικρές επιχειρήσεις: 100.000 €

• Για μικρές επιχειρήσεις: 150.000€

• Για μεσαίες: 250.000€

• Για μεγάλες: 500.000€

ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ
Ο Κώστας Παπαδόπουλος είναι Γενικός διευθυντής PK Consulting Group