Ο μεγαλύτερος Κλαρινίστας του 20ου αιώνα – Μάγεψε με το κλαρίνο του ολόκληρες γενιές

 

Νίκος Καρακώστας. Ένας ξεχωριστός καλλιτέχνης ο οποίος μάγεψε με το κλαρίνο του ολόκληρες γενιές. Ένας μουσικός ο οποίος έπαιξε τα μεράκια του κόσμου με μοναδική δεξιοτεχνία. Για πολλούς θεωρείται ο κορυφαίος κλαρινίστας που πέρασε ποτέ.

 

Γεννήθηκε το 1881 ή το Δεκέμβριο του 1885 στην Κρανιά Ασπροποτάμου του νομού Τρικάλων.

Δεν είναι ξεκάθαρο το έτος γέννησης καθώς τα αρχεία της κοινότητας κάηκαν από τους Γερμανούς. Ο πατέρας του, Κώστας Καρακώστας, ήταν τσαρουχάς στο επάγγελμα. Στα 5 του χρόνια ο Νίκος κατέβηκε με την οικογένειά του στην Καλαμπάκα για το σχολείο αλλά και για δουλειά. Στα 11 του χρόνια ο Νίκος Καρακώστας εγκαταστάθηκε με την οικογένεια του στο Δομοκό.

Εκεί, μαζί με τα άλλα του αδέλφια μάθαινε δίπλα στον πατέρα του την τέχνη του τσαρουχά. Το 1905 παντρεύτηκε και από αυτό το γάμο γεννήθηκαν 13 παιδιά. Στην πορεία κατέβηκε στη Λαμία για την ανάγκη των παιδιών να πάνε στο σχολείο. Στο Δομοκό, στα γύρω χωριά αλλά και στη Λαμία είχε ακούσει τους ξακουστούς οργανοπαίχτες της εποχής και ο ήχος του κλαρίνου τον συνεπήρε. Έπιασε στα χέρια του το κλαρίνο σε ηλικία 20 χρονών (ή κατ’ άλλους 25) και άρχισε να μαθαίνει.

 

Το παίξιμο του ήταν ξεχωριστό, δωρικό, χωρίς περιττά στολίδια και αναδείκνυε στο έπακρο τις μελωδίες των αυθεντικών δημοτικών τραγουδιών.

Είχε πεντακάθαρο και γρήγορο στακάτο παίξιμο με πολλούς δαχτυλισμούς αλλά όχι περιττούς, παρά μόνο εκεί που χρειαζόταν. Έπαιζε με το δικό του μοναδικό τρόπο τραγούδια όλων των περιοχών της Ελλάδας και αυτό ήταν κάτι που τον ξεχώριζε. Έπαιζε τραγούδια της Θεσσαλίας, της Ηπείρου, της Ρούμελης κτλ και τους έδινε ζωή με το κλαρίνο του. Είχε πανελλήνιο ηχόχρωμα. Ήταν εξαιρετικός και στους αυτοσχεδιασμούς , στα βέρσα, στα ταξίμια. Εκεί φαίνεται η δεξιοτεχνία του κάθε παίχτη και η φαντασία του κι εκεί ο Καρακώστας άφησε το στίγμα του με το δικό του μοναδικό τρόπο.

Όπως όλοι οι παραδοσιακοί οργανοπαίχτες ξεκίνησε να παίζει σε πανηγύρια και σε γάμους. Συνεργάστηκε δισκογραφικά με όλους τους μεγάλους τραγουδιστές εκείνης της εποχής όπως τον Γιώργο Παπασιδέρη, το Γιώργο Νάκο, τη Γεωργία Μυττάκη, Μιχάλη Καλλέργη, Ρίτα Αμπατζή και άλλους. Επίσης πολλά οργανικά κομμάτια με το παίξιμό του έχουν μείνει στην ιστορία. Μαζί με τον Γιώργο Ανεστόπουλο και το Νίκο Ρέλλια έχουν τις περισσότερες συμμετοχές σε ηχογραφήσεις μέχρι το 1950. Το  1925 περίπου τον κάλεσαν να παίξει στο ιστορικό κέντρο παραδοσιακής μουσικής της Αθήνας , στο φημισμένο <<Έλατο>>. Εκεί ο Καρακώστας άφησε εποχή. Ήτανε μεγάλο όνομα και ο κόσμος πήγαινε να τον ακούσει οπωσδήποτε όταν μάθαιναν ότι έπαιζε εκεί. Ήταν ο μόνος από τους διάσημους παραδοσιακούς οργανοπαίχτες της εποχής ο οποίος δεν πήγε στην Αμερική.

Έφυγε στις 27 Φεβρουαρίου του 1955 πάνω σε ένα αποκριάτικο γλέντι. Είχε ζητήσει να γραφτεί πάνω στον τάφο του: <<Εγώ φτωχός γεννήθηκα φτωχός και θα πεθάνω μα μερακλής να γράψετε στον τάφο μου απάνω>>.

Ο Νίκος Καρακώστας μας άφησε παρακαταθήκη σπουδαίες και αξεπέραστες εκτελέσεις. Μέσα από το κλαρίνο βρήκε τον τρόπο να εκφράσει τις χαρές, τις λύπες, τους καημούς και τα μεράκια του λαού. Για αυτό το λόγο το παίξιμό του είναι μοναδικό, ξεχωριστό και ο ίδιος έμεινε στην ιστορία.

 

Nikos Karakostas. A special artist who enchanted many generations with his clarinet. A musician who played with unique virtuosity the world’s feelings and thoughts. For many people, he is considered the best clarinet player ever.

He was born in 1881 or in December, 1885 in Krania Aspropotamos of the Trikala county. His date of birth is not clear since the community’s documents were burnt by Germans. His father, Kostas Karakostas was making ‘tsarouchia’. When Nikos was 5 years old, he moved to Kalabaka with his family for business and  to go to school. Then, when he was 11, they moved to Domokos. There, with his brothers, he was learning the art of making ‘tsarouchia’ by his father.In 1905, he got married and 13 children were born. Then, he moved to Lamia in order his children to be educated. He had listened to many famous clarinet players in Lamia, in Domokos and in many villages around, so the sound of it overwhelmed him. He started playing clarinet when he was 20 years old (or 25).

His playing was special, simple, without unnecessary ornaments and it indicated the melodies of authentic folk songs. He had clear and fast staccato playing with many fingerings, but not extraneous; only when it was needed. He was playing the songs by many regions in the country with his own unique way and that made him special.  He was playing songs from Thessalia, Epirus, Roumeli and he made them alive with his clarinet.  He had panhellenic tone colour. He was exquisite in improvisations, in verso and taximia. From there we can see the virtuosity of every player and their imagination. This is the reason why Karakostas left his mark with his own way.

As all the folk players, he started playing in festivals and in weddings. He co-operated in discography with all the great players of that time, such as Giorgos Papasideris, Giorgos Nakos, Georgia Mutttaki, Michalis Kallergis, Rita Abagi and others. Furthermore, many instrumental pieces have remained in history due to his playing. He has done the most recordings up to 1950, along with Giorgos Anestopoulos and Nikos Rellias. In 1925, he was invited to play at the historical folk music stage ”Elato”. Karakostas made a huge success there. He was well-known and people were going to see him, when they learnt he was playing there. He was the only folk clarinet player that did not go to America.

He ”left” in 27th of February in 1955 in a carnival feast. He had asked the following inscription to be written on the tomb: ” I was born poor and I will die poor but meraklis must be written on my grave”.

Nikos Karakostas left us a heritage of great and insuperable recordings. He found a way , through clarinet, to express people’s  joy and sorrow. This is why his playing is unique and he remained in history.